1 gerelateerd item gevonden in de collecties van Erfgoed Delft e.o
 
: C50570

Maaike Roozenburg

From VerhalenWiki

Jump to: navigation, search

"Keramiek brengt antieke glazen tot leven"

‘Vindplaats Delft’ brengt de wereld van design en wetenschap bij elkaar. Vormgever Maaike Roozenburg maakt keramische afgeleiden van zeventiende-eeuws glaswerk dat in de Delftse bodem is aangetroffen. Met behulp van hightech apparatuur van de TU Delft blijkt het mogelijk om een eigentijds publiek te laten kennismaken met kwetsbare historische gebruiksvoorwerpen die normaliter de depots van musea niet uitkomen.

Maaike Roozenburg (1979) heeft altijd een fascinatie gehad voor oud gebruiksgoed. “Dat begon met het zoeken van pijpenkopjes en oud keramiek als er ergens in Delft een pand tegen de vlakte ging.” Ze geeft van haar passie haar beroep gemaakt. Ze studeerde aan de Gerrit Rietveld Academie af op oude aardewerktechnieken. “En dan bedoel ik ècht oud, nog voordat de draaischijf werd geïntroduceerd: heel plomp, onregelmatig aardewerk. Het aanbod was vrij overzichtelijk: je had een kan, een kom en een kookpot. Daar deed men toen alles mee.” Ze werd verliefd op deze heldere vormen, maar was vooral ook geïnteresseerd in het verhaal achter de voorwerpen. “Veel voorwerpen staan in musea, daar gebeurt verder niets mee. Ik wil juist weten hoe voorwerpen functioneerden, waar ze voor dienden, hoe ze werden gebruikt. En dan met name gebruiksaardewerk, geen pronkstukken.”

Betekenisvol

Voor haar afstudeerproject ontwierp Maaike een serie aardewerk, Collectie Vaetwerk, die nóg lomper was dan het vroegmiddeleeuwse origineel. “Ik wil de dingen die ik beschouw als juist de kwaliteiten van het oude aardewerk, sterker maken. Juist door ze te laten contrasteren met de meeste dingen om ons heen, die industrieel geproduceerd zijn.” De serie leidde tot zeer gemengde reactie. “Keramisten stoorden zich eraan dat ik lak had aan alle regeltjes hoe je met klei om moet gaan. Niet-keramisten vonden het werk heel verfrissend, omdat het zo anders is dan wat je normaal bedenkt bij pottenbakken.’ Haar idee werd opgepakt door Marcel Wanders, die het aardewerk in productie nam voor het designlabel Moooi. Gebruiksgoed is het steeds terugkerende thema in haar keramische werk. “Het laat iets zien over waar we vandaan komen. Ik maak dingen die terug gaan naar hele oude vormen van werken, dat combineert heel goed met moderne vormgeving. Piet Boon bijvoorbeeld gebruikt mijn werk omdat het mooi contrasteert met heel strakke meubelen.” Ze wil nadrukkelijk niet het etiket ‘nostalgisch’ krijgen opgeplakt. “Het gaat bij mij niet om een herwaardering van tradities. Ik kijk wat er toen was en wat nu nog betekenisvol is voor ons, moderne mensen.”

Ontzettend modern

In opdracht van Galerie Terra maakt Maaike in 2011 een jubileumgeschenk: serie porselein, getiteld Vindplaats Delft. “Er is in Delft veel historisch glaswerk opgegraven. Voor een deel is dat terechtgekomen in musea, voor een deel in particuliere collecties. Het Rotterdamse museum Boymans van Beuningen heeft een rijke glascollectie, maar de meeste stukken komen het depot niet uit. “De stukken zijn zo kwetsbaar, dat men ze nauwelijks durft te exposeren. En dan nog alleen maar in vitrines. Je mag er alleen maar naar kijken. Dat vind ik jammer. Als je een object uit z’n museale context haalt, het in je handen kunt houden, het kunt gebruiken, dan ga je het heel anders waarderen.” Speciaal voor Maaike werden ze uit de depots gehaald. “Ik was verrast dat het zulk mooi spul was. En tegelijkertijd zo ontzettend modern. Echt glazen waarvan ik dacht: daar wil ik wel thee uit drinken.” Het leek Maaike interessant om met moderne technieken de antieke glazen te scannen en aan de hand daarvan deze na te maken in keramiek. Boymans van Beuningen lachte haar hartelijk uit toen ze met het voorstel kwam. “Ze kregen een hartverzakking bij het idee dat de kwetsbare glazen door een scanner moesten. Ze stelden voor dat ik eerst maar eens een paar testjes zou doen met ander oud glaswerk.”

TU enthousiast

Via via kreeg ze voor haar experiment de beschikking over wat vroegzeventiende-eeuws eeuws glaswerk. De Technische Universiteit was graag bereid mee te werken. “Ik had niet verwacht dat ze bij de TU zo enthousiast zouden zijn. Ze zeiden:
Foto: Sam Rentmeester
‘We hebben alle apparatuur, maar gebruiken deze vrij eenzijdig. We scannen vooral betonconstructies.’ De universiteit wil heel graag laten zien en onderzoeken wat er nog meer kan met deze apparatuur. Men zou er ook graag meer doen met erfgoed.” De TU Delft maakte er meteen een onderzoeksproject van, compleet met subsidie van Senter Novem. “Ineens had ik een groepje studenten Bouwkunde en Industrieel Ontwerpen die werkten aan mijn onderzoek. En er verschijnt een artikel over het onderzoek in de wetenschappelijke pers.” Het glaswerk kwam heelhuids uit de scan. “De scan maakt als het ware mooie röntgenplakjes. Wat je op de scans ziet is een enorme wolk van puntjes, die op de een of andere manier zodanig moeten worden omgezet dat een printer ze niet ziet als losse puntjes, maar als en object. Op basis daarvan kun je 3D prints en vervolgens mallen maken. Bij de TU slaagde men erin deze ‘vertaalslag’ te maken.”

Keramische afgeleide

Boymans was gerustgesteld en stelde twee glazen beschikbaar. Ook Erfgoed Delft, waar eveneens een deel van het historisch glaswerk veilig is opgeborgen, stelde enthousiast twee kostbare glazen beschikbaar. “Gaande het proces heb ik ontdekt dat wat ik doe niet helemaal nieuws is. Het is vergelijkbaar met wat in de zeventiende eeuw gebeurde. Duur gebruiksgoed was alleen weggelegd voor de rijken. Daarom werden van duur gebruiksgoed, bijvoorbeeld zilveren kandelaars of glaswerk, destijds keramische varianten gemaakt voor het gewone volk. Dat heb ik ook gedaan, maar dan wel inclusief alle barsten en scheuren. Ik heb er niets aan toegevoerd, heb het alleen vertaald naar ander materiaal. Het is een keramische afgeleide van glaswerk.”

Ikebana

Maaike is in 2011 ook betrokken bij een project in samenwerking met De Koninklijke Porceleyne Fles. “De fabriek is beroemd om haar pronkstukken, tulpenvazen bijvoorbeeld, een vaas met tuutjes waar je tulpen in zet. Nu heb ik toevallig al jaren een leuk contact met de Hortus Bulborum in Limmen, die als enige in Nederland die zich bezighoudt met het behoud van zeventiende-eeuwse bloembollen. Dat bracht me op het idee om tulpenvazen te gebruiken om dergelijke bloembollen op te plaatsen. Bij de Japanse bloemschikkunst Ikebana wordt gewerkt met een gietijzeren element met scherpe puntjes, waar je bloemen op kunt steken. Ik heb voor De Koninklijke Porceleyne Fles iets dergelijks gemaakt. Een soort zee-egel waar je voorjaarstakken op kunt prikken, of waar je bloembollen op kunt laten groeien. Zo kunnen de klassieke stukken van Delfs Blauw op een nieuwe manier gebruikt worden.”


Opgetekend door Trudy van der Wees

Recherche avancée   
Critère 1      --
                        et   ou   sauf
Critère 2      --
                        et   ou   sauf
Critère 3      --
                        et   ou   sauf
Critère 4      --
                        et   ou   sauf
> Classer les r�sultats par  
lancer
Deze website maakt gebruik van cookies. Informatie over cookies